Thema's

Zijn we dan toch ziek?

Lesbo's en homo's hebben meer psychische problemen dan hun heteroseksuele seksegenoten, bleek uit een Nederlands onderzoek dat in 2001 verscheen. Hierover ontstond veel ophef. Sommigen waren blij met dit onderzoek, anderen zagen het als schadelijke publiciteit.

Op deze website worden de resultaten van dit zogeheten Nemesis-onderzoek van het Trimbos-instituut gebruikt. Op deze pagina lees je meer over de discussie naar aanleiding van dit onderzoek. Want die discussie gaat over meer dan alleen de vraag of het onderzoek nu wel of niet klopt. Bij het Nemesis-onderzoek meldden de ondervraagde homo's en lesbo's meer psychiatrische aandoeningen dan heteroseksuele mannen en vrouwen. Soms zelfs veel meer. Die verschillen kwamen als een verrassing. Tot in de jaren zeventig werd homoseksualiteit door medici meestal gezien als een stoornis, tot grote ergernis van de homobeweging. In 1973 verdween homoseksualiteit van de officiële lijst van psychiatrische stoornissen. Daarna domineerde de opvatting dat er geen verschillen zijn in het algemene niveau van geestelijke gezondheid tussen homo- en heteroseksuelen. Zeker de homobeweging had een sterke aversie gekregen tegen de geringste gedachte aan extra stoornissen bij homo's en lesbo's.

Hoe komen deze verschillen?

Wat laten zulke cijfers over verschillen nu eigenlijk zien? Dat de seksuele voorkeur op zich tot een ander patroon van psychiatrische aandoeningen leidt? Of liggen de oorzaken van verschillen in het negatieve maatschappelijke klimaat en de daardoor lage zelfwaardering? 

Kwetsbaarheid door discriminatie

Ook het Trimbos-instituut zelf tekent bij de onderzoeksresultaten aan dat de maatschappelijke omstandigheden waaronder mensen hun homoseksualiteit ontdekken en beleven, bijdragen aan de psychische druk. Seksuele voorkeur op zich hoeft dus niet de oorzaak te zijn van de geconstateerde verschillen. Het maatschappelijk klimaat kan leiden tot een grotere psychosociale kwetsbaarheid van homo's en lesbo's ofwel minority stress. En dat betekent een verhoogd risico op psychische klachten. 

Blij of boos

Veel lesbo's en homo's zijn blij met dit soort onderzoeksresultaten. Er wordt door hen meer geleden en afgezien dan men in homokring lang publiekelijk heeft willen erkennen. Op individueel niveau is het nog altijd een heel karwei om je lesbische of homoseksuele gevoelens een plaats te geven. Dankzij dit soort onderzoeken hoef je niet het gevoel te hebben dat je de enige bent die daar niet altijd vlekkeloos in slaagt.  Op deze website maken we toch gebruik van het Nemesis-onderzoek en vergelijkbare onderzoeken. Betrouwbaarder cijfers zijn er niet. En de tijd lijkt wel gekomen om te breken met de angst als 'gestoord' te worden gezien. Het is belangrijk dat er volop aandacht komt voor de specifieke psychische problemen waar lesbo's en homo's mee te kampen kunnen hebben.