Thema's

Relatieverslaving

Heb je wel een vriendin, maar voel je je toch ongelukkig? Is de verhouding zoek tussen wat je allemaal moet inleveren voor je relatie en wat het je oplevert? Misschien ben je verslaafd aan je relatie. En is je liefde in feite je obsessie. 

'Relatieverslaving' is een situatie waarin je niet meer van een ongezonde relatie durft los te komen vanwege heftige gevoelens van afhankelijkheid en/of . Het idee dat je aan een relatie verslaafd kunt raken raakte bekend door het boek van psychotherapeute Robin Norwood Als hij maar gelukkig is: vrouwen die te veel in de liefde investeren (1985). Zij beschrijft het probleem voor vrouwen in heteroseksuele relaties, maar het komt ook binnen lesbische relaties vaak voor. 'Relatieverslaving' is dus iets anders als: geen moment zonder relatie kunnen en je volgende vriendin al geregeld hebben voor je het uitmaakt met je huidige partner.

Gedrag partner goedpraten

Je valt vaak op een vrouw die emotioneel beschadigd is en niet in staat tot echte intimiteit. Je wilt voor haar zorgen en haar zoveel liefde geven dat ze zal veranderen en jou als dank al die liefdevolle aandacht en erkenning geven die je in het verleden zo gemist hebt. En als dat niet gebeurt, maar je in plaats daarvan liefdeloos, respectloos en onverschillig of zelfs behandeld wordt, ben je niet in staat deze relatie los te laten. Je hebt er juist steeds meer behoefte aan. Je bent constant met haar bezig en vooral met hoe je de problemen in de relatie zou kunnen oplossen. Je relatie is een obsessie geworden. In plaats van eens tegen je partner te zeggen dat je nu echt genoeg hebt van haar gedrag of er zelfs helemaal een punt achter te zetten, blijf je als relatieverslaafde de hele tijd in gedachten met de relatie bezig. Je doet juist nog meer je best om de relatie in stand te houden. Je geeft jezelf de schuld van alle misstappen van je partner, praat ze goed omdat je partner het zo moeilijk heeft. Of je denkt dat het allemaal buiten haar macht ligt. Je neemt je voor er nog harder aan te werken om alles goed te laten komen. Je investeert nog meer in de relatie, geeft nog meer aandacht aan je partner, neemt nog meer van haar wispelturige gedrag voor lief zonder dat het iets oplevert. Volgens Norwood staat iemand die verslaafd raakt aan haar relatie emotioneel zwak in haar schoenen. Waarschijnlijk heeft zij al van kinds af aan geleerd de eigen gevoelens te negeren of te bagatelliseren. Als volwassene speelt bij haar een combinatie van frustratie en eenzaamheid en een sterke behoefte aan liefde, bevestiging, erkenning, waardering en aandacht. Ze heeft weinig . Ook haar partner is doorgaans emotioneel beschadigd. Soort zoekt soort, zou je kunnen zeggen. Daarom kan het goed zijn dat je partner voor jou is.

Partner lijkt op afwijzende ouder

Negatieve ervaringen uit je jeugd kunnen aanleiding zijn voor de sterke angst voor afwijzing en verlating die de basis vormen van een relatieverslaving. Een of beide ouders hebben je misschien afgewezen en onvoldoende bevestigd. Lees hier meer over bij . Vaak word je dan verliefd op iemand die overeenkomsten heeft met de afwijzende ouder. Je wijst in feite jezelf af door bepaalde onderdelen van je identiteit te amputeren en je gevoel van eigenwaarde en afhankelijkheid te ondermijnen. En dit alles om je te koesteren in de veiligheid van de relatie. Een schijnbare veiligheid, omdat die je doet denken aan de relaties in je jeugd. Dat stelt psycholoog Jan Geurtz in het boek De verslaving voorbij (2001). Waarschijnlijk komt vreemdgaan juist het vaakst voor binnen verslavende relaties. Althans: stiekem vreemdgaan. Een relatieverslaving komt bijna altijd tot stand doordat beide partijen daar belang bij hebben: it takes two to tango. Een verslaving ontstaat als de afhankelijkheid van de ene partner dient ter geruststelling van de verlatingsangst van de andere partner, en andersom. Als je zelf een grote angst hebt om verlaten te worden, voel je je veilig bij iemand die verschrikkelijk afhankelijk van je is. Die ander durft zich alleen maar afhankelijk van je te maken omdat jijzelf die ander zo verschrikkelijk hard nodig hebt. Aldus psycholoog Geurtz.

Liefde of obsessie?

Om van je relatieverslaving af te komen moet je eerst in het reine komen met je eigen gevoelens en behoeften. Die moet je (weer) serieus gaan nemen en aanvaarden. Ga vervolgens praten met je partner. Misschien is het nodig hierbij professionele hulp te zoeken, bijvoorbeeld een therapeut. Er zijn ook organisaties die ondersteuning bieden aan mensen die met een relatieverslaving kampen.  Claudia Krumme heeft een verslavingspraktijk speciaal voor vrouwen. Relatieverslaving is een van haar onderwerpen. Vrouwen halen liefde en obsessie vaak door elkaar, zegt zij. Verslavingen bij vrouwen hebben vaak diepere lagen. Verslavingen verleggen is vaak van  of drugs naar of relatieverslavingen. Daar gaat dezelfde onderlaag achter verborgen: een tekort aan .